لوگوی واکه مدرسه ترجمه شفاهی واکه

بیست‌وسومین دوره
تربیت مترجم شفاهی
برای عصر هوش مصنوعی

تنها دوره‌ای که فنّ کلاسیک ترجمه پیاپی و همزمان را با سواد انتقادی هوش مصنوعی و گردش‌کارهای CAI — بر پایه کتاب درسی اختصاصی ۲۵ فصلی — در یک برنامه واحد می‌آموزد.

شنبه‌ها ۱۷:۰۰–۲۰:۳۰ ۷ شهریور تا ۱۲ دی ۱۴۰۴ آنلاین · BBB برگزاری کنفرانس‌های شبیه‌سازی‌شده کتاب درسی اختصاصی
نخستین دوره تربیت مترجم شفاهی در جهان که بر پایه کتاب درسی اختصاصی عصر هوش مصنوعی تدریس می‌شود · مدرسه واکه، تنها مرکز تخصصی تربیت مترجم شفاهی در ایران
چرا دوره ۲۳؟

مهارت کلاسیک + سواد هوش مصنوعی، در یک دوره

این دوره دو شایستگی را که امروز از هم جدایی‌ناپذیرند در هم می‌آمیزد: فنّ دقیق ترجمه شفاهی همایش، و توانایی فهمیدن، ارزیابی و به‌کارگیری آگاهانه ابزارهای هوش مصنوعی از موضع داوری حرفه‌ای.

🧠

سواد انتقادی هوش مصنوعی

ارزیابی شواهدمحور ادعاها، سنجه‌ها و ابزارهای هوش مصنوعی — نه فناوری‌هراسی، نه ساده‌باوری.

🗓️

شنبه‌ها ۱۷:۰۰–۲۰:۳۰

دو جلسه پشت سر هم در هر شنبه، ۷ شهریور تا ۱۲ دی ۱۴۰۴ — آنلاین در محیط BBB.

📗

کتاب درسی اختصاصی

نخستین دوره تربیت مترجم شفاهی در جهان که بر پایه کتاب درسی ۲۵ فصلی اختصاصی تدریس می‌شود.

🛠️

ابزارهای CAI، RAG و RSI

کار عملی با مهندسی پرامپت، NotebookLM، InterpretBank و سکوهای ترجمه همزمان از راه دور.

🏛️

برگزاری کنفرانس‌های شبیه‌سازی‌شده

شبیه‌سازی‌های چندمحلی با فناوری یکپارچه — سنجش همه شایستگی‌ها در شرایط واقعی.

🎓

کارپوشه حرفه‌ای پایانی

ارزشیابی جامع با کارپوشه و ارائه نهایی؛ آماده ورود حرفه‌ای به بازار کار.

کتاب درسی دوره

نخستین دوره تربیت مترجم شفاهی که بر پایه کتاب درسی اختصاصی هوش مصنوعی تدریس می‌شود

کتاب «ترجمه شفاهی همایش در عصر هوش مصنوعی» در ۲۵ فصل و چهار بخش، همه آنچه یک مترجم شفاهی حرفه‌ای در دوران هوش مصنوعی باید بداند را گرد آورده است. نسخه فارسی در مرحله آماده‌سازی برای انتشار است.

  • ۲۵ فصل در چهار بخش — هم‌راستا با ۳۰ جلسه دوره اصلی
  • ۱۶۶ مدخل واژه‌نامه تخصصی
  • ۲۸ شکل و ۴۴ جدول داده و مقایسه اختصاصی
  • نگاشت جلسه‌به‌جلسه دوره در پیوست الف
مسیر ورود شما

با هر پیشینه‌ای، جای شما در این دوره هست

بدون سابقه آموزش ترجمه شفاهی

پودمان صفر + دوره کامل

پودمان پیش‌نیاز ۸ جلسه‌ای (۷–۲۸ شهریور ۱۴۰۴) مبانی پیاپی، یادداشت‌برداری، ورود به کابین و دو جلسه شبیه‌سازی‌شده را می‌سازد. پس از «بررسی آمادگی»، از جلسه ۱ وارد دوره اصلی می‌شوید.

۹ میلیون تومان نقد یا اقساط
دانش‌آموختگان دوره‌های تربیت مترجم شفاهی واکه

ورود مستقیم از جلسه ۹

مبانی ترجمه شفاهی را از دوره‌های واکه آموخته‌اید. مستقیماً از جلسه ۹ (۲ آبان ۱۴۰۴، ابتدای پودمان ۲ — سواد انتقادی هوش مصنوعی) وارد می‌شوید.

۸ میلیون تومان نقد یا اقساط

دارندگان سابقه آموزش ترجمه شفاهی از مراکز دیگر برای تعیین مسیر مناسب با واکه تماس بگیرند.

ساختار دوره

برنامه دوره در یک نگاه

هر شنبه دو جلسه پشت سر هم (۱۷:۰۰–۲۰:۳۰)؛ چهار پودمان اصلی هم‌راستا با چهار بخش کتاب درسی.

پودمان صفر (پیش‌نیاز — ۴ هفته، از ۷ شهریور ۱۴۰۴)

هفتهجلساتمحور
پ-۱پ۱ – پ۲مبانی نظری ترجمه شفاهی · ترجمه شفاهی پیاپی کوتاه (بدون یادداشت)
پ-۲پ۳ – پ۴ترجمه پیاپی کامل ۱: مبانی یادداشت‌برداری · ترجمه پیاپی کامل ۲: از یادداشت تا ارائه
پ-۳پ۵ – پ۶ترجمه همزمان ۱: ورود به کابین · ترجمه همزمان ۲: راهبردهای مقابله‌ای پایه
پ-۴پ۷ – پ۸جلسه شبیه‌سازی‌شده ترجمه پیاپی · کنفرانس شبیه‌سازی‌شده ترجمه همزمان + بررسی آمادگی

دوره اصلی (۳۰ جلسه — ۱۵ هفته، از ۴ مهر ۱۴۰۴)

هفتهجلساتپودمانفصل‌های کتاب
۱۱ – ۲پودمان ۱ — بازخوانی مبانیفصل ۱ · فصل ۲
۲۳ – ۴پودمان ۱فصل ۳ · فصل ۴
۳۵ – ۶پودمان ۱فصل ۵ (هر دو جلسه)
۴۷ – ۸پودمان ۱فصل ۶ · فصل ۷
۵۹ – ۱۰پودمان ۲ — سواد انتقادی هوش مصنوعیفصل ۸ · فصل ۹
۶۱۱ – ۱۲پودمان ۲فصل ۱۰ · فصل ۱۱
۷۱۳ – ۱۴پودمان ۳ — تمرین حرفه‌ای یکپارچه با فناوریفصل ۱۲ · فصل ۱۳ (نیمه نخست)
۸۱۵ – ۱۶پودمان ۳فصل ۱۳ (نیمه دوم) · فصل ۱۴
۹۱۷ – ۱۸پودمان ۳فصل ۱۵ · فصل ۱۶
۱۰۱۹ – ۲۰پودمان ۳فصل ۱۷ · فصل ۱۸ (نظری)
۱۱۲۱ – ۲۲پودمان ۳فصل ۱۸ (کارگاه) · فصل ۱۹
۱۲۲۳ – ۲۴پودمان ۳فصل ۲۰ (روز اول · روز دوم)
۱۳۲۵ – ۲۶پودمان ۴ — حرفهفصل ۲۱ · فصل ۲۲
۱۴۲۷ – ۲۸پودمان ۴فصل ۲۳ · فصل ۲۴
۱۵۲۹ – ۳۰پودمان ۴فصل ۲۵ (هر دو جلسه)
سرفصل کامل

محتوای همه ۳۸ جلسه، شفاف و بدون ابهام

روی هر پودمان و هر جلسه کلیک کنید تا اهداف، موضوعات و بخش عملی را ببینید. هر جلسه به فصل مشخصی از کتاب درسی گره خورده است.

پودمان صفر (پیش‌نیاز): مبانی عملی ترجمه شفاهی همایشجلسات پ۱ تا پ۸

فقط برای داوطلبان فاقد سابقه آموزش ترجمه شفاهی همایش. سطح این پودمان مقدماتی و رویکرد آن به‌عمد تمرین‌محور است؛ هدف آن دسترس‌پذیر کردن کار پیشرفته و فناوری‌محور دوره اصلی است. محتوای آن گزینشی و با بیان مقدماتی از بخش یکم کتاب درسی برگرفته شده است.

پ۱مبانی نظری ترجمه شفاهیمقدمه و فصل ۱ (گزیده‌های مقدماتی)

اهداف: تثبیت این‌که ترجمه شفاهی همایش چیست، چه گونه‌هایی دارد و چه معیارهای حرفه‌ای بر آن حاکم است.

  • ترجمه شفاهی به‌مثابه میانجی‌گری گفت‌وگویی و وابسته به بافت برای انتقال معنا — نه جایگزینی واژه‌به‌واژه؛ تفاوت ترجمه شفاهی و ترجمه مکتوب
  • گونه‌ها و موقعیت‌ها: پیاپی، همزمان، ترجمه دیداری و رابط؛ محیط‌های همایشی، سازمانی و گفت‌وگویی
  • تاریخچه‌ای کوتاه از حرفه: از کابین‌های نورنبرگ تا ترجمه همزمان از راه دور — و نخستین نگاه چارچوب‌مند به جایگاه ترجمه گفتاری هوش مصنوعی
  • اصول بنیادین حرفه: وفاداری به معنا و نیت گوینده، انسجام، و انطباق فرهنگی
  • مبانی شناختی به‌اختصار: حافظه فعال، مهار توجه، و چرایی دشواری شناختی ترجمه شفاهی
  • ضروریات رفتار حرفه‌ای: محرمانگی، بی‌طرفی، آمادگی و مرزهای نقش
بخش عملی:
  • تحلیل هدایت‌شده یک نمونه ضبط‌شده از ترجمه شفاهی حرفه‌ای: مترجم دقیقاً چه کرد؟
  • ریزتمرین‌های شنیدن و بازگویی برای پایه‌گذاری عادت‌های حافظه و توجه
پ۲ترجمه شفاهی پیاپی کوتاه (بدون یادداشت)فصل ۲ (گزیده‌های مقدماتی)

اهداف: ساختن شنیدن معنامحور و حافظه به‌عنوان بنیان همه گونه‌های ترجمه شفاهی.

  • شنیدن فعال برای معنا: واحدهای فکری، پیوندهای منطقی و نیت گوینده به‌جای صورت واژگانی
  • فنون حافظه برای پیاپی کوتاه: خوشه‌بندی، تصویرسازی ذهنی و نقشه روایت
  • آشنایی با «واژه‌زدایی»: نگه داشتن پیام، رها کردن واژه‌ها
  • مبانی ارائه: صدا، آهنگ گفتار، ایستادن و ارتباط چشمی و آرامش در سخن گفتن در جمع
  • مدیریت اضطراب و ساختن تحمل خطا از همان نخستین اجرا
بخش عملی:
  • تمرین‌های تدریجی پیاپی کوتاه از ۳۰ ثانیه تا دو دقیقه، بدون یادداشت
  • تمرین بازگویی هم‌زبان برای جداسازی درک مطلب از انتقال زبانی
  • نخستین بازخورد ساخت‌یافته همتایان با محورهای ساده دقت و کامل بودن
پ۳ترجمه شفاهی پیاپی کامل ۱: مبانی یادداشت‌برداریفصل ۴ (بخش نخست)

اهداف: فراگیری نظام یادداشت‌برداری اصولی که پشتیبان حافظه است، نه جایگزین آن.

  • یادداشت برای چیست: پشتیبانی از حافظه، نه رونویسی — اصل پیام‌محوری
  • نظام یادداشت‌برداری: نمادها و کوته‌نوشت‌ها، چینش عمودی، تورفتگی، و حاشیه چپ برای پیوندهای منطقی
  • ثبت عناصر دشوار: اعداد، اسامی خاص، فهرست‌ها و تاریخ‌ها
  • صفحه‌آرایی دفترچه، انضباط قلم، و اقتصاد یادداشت: چه چیزی نوشته شود و چه چیزی به حافظه سپرده شود
  • ساختن گنجینه نمادهای شخصی که در طول دوره رشد می‌کند
بخش عملی:
  • یادداشت‌برداری هدایت‌شده روی قطعه‌های کوتاه ساخت‌یافته با الگوسازی مدرس
  • تمرین بازخوانی: بازسازی معنای کامل از یادداشت حداقلی
  • کارگاه گنجینه نمادها: هر فراگیر با یک مجموعه آغازین کاربردی جلسه را ترک می‌کند
پ۴ترجمه شفاهی پیاپی کامل ۲: از یادداشت تا ارائهفصل ۴ (بخش دوم)

اهداف: اجرای کامل ترجمه پیاپی برای پاره‌گفتارهای واقع‌گرایانه.

  • چرخه کامل پیاپی روی سخنرانی‌های سه تا پنج دقیقه‌ای: شنیدن، یادداشت، بازسازی، ارائه
  • تحلیل ساختاری و بازآرایی گفتمان مبدأ در متن‌های پراکنده یا حاشیه‌رونده
  • مدیریت تراکم و سرعت: اولویت‌بندی وقتی نمی‌توان همه‌چیز را نوشت
  • اعداد و اسامی خاص زیر فشار: عادت‌های راستی‌آزمایی که بعدها به پشتیبانی هوش مصنوعی پیوند می‌خورد
  • خودپایشی، ترمیم، و بازیابی حرفه‌ای پس از خطا
بخش عملی:
  • اجراهای پیاپی تمام‌قد با ضبط برای بازبینی شخصی
  • آشنایی با رده‌بندی پایه خطاها (حذف، تحریف، افزوده، ایراد ارائه)
  • اجرای نمایشی مدرس همراه با یادداشت‌های الگوی حاشیه‌نویسی‌شده
پ۵ترجمه شفاهی همزمان ۱: ورود به کابینفصل ۵ (نیمه نخست، با بیان مقدماتی)

اهداف: پایه‌گذاری فن کار در کابین و مبانی شناختیِ سخن گفتن هم‌زمان با شنیدن.

  • آداب کابین و تجهیزات: کنسول، انضباط میکروفن، مبانی رله و رفتار با هم‌کابین
  • دِکالاژ: فاصله گوش تا گفتار و شیوه مدیریت فاصله زمانی با گوینده
  • مسئله دووظیفه‌ای: چرا ترجمه همزمان از نظر شناختی خارق‌العاده است و تمرین چگونه آن را ممکن می‌کند
  • نردبان سایه‌گویی به‌عنوان روش تمرین: سایه‌گویی هم‌زبان، سایه‌گویی بازگویانه، تمرین‌های دووظیفه‌ای
  • تنفس، مراقبت از صدا و خونسردی؛ تحمل خطا به‌مثابه رویکرد یادگیری
بخش عملی:
  • آشنایی عملی با کابین و تمرین تجهیزات
  • اجرای مرحله‌به‌مرحله نردبان سایه‌گویی همراه با بازبینی
  • نخستین تلاش‌های کوتاه ترجمه همزمان روی سخنرانی‌های آهسته و خوش‌ساخت
پ۶ترجمه شفاهی همزمان ۲: راهبردهای مقابله‌ای پایهفصل ۵ (نیمه دوم، با بیان مقدماتی)

اهداف: فراگیری مجموعه راهبردهای پایه برای حفظ انسجام خروجی همزمان زیر فشار.

  • پیش‌بینی: بهره‌گیری از نحو، الگوهای گفتمان و دانش زمینه‌ای برای جلوتر ماندن از گوینده
  • خوشه‌بندی و «دستور باز»: تولید خروجی طبیعی مقصد از درون‌داد ناتمام
  • آشنایی با حذف اصولی و اولویت‌بندی: وقتی بار شناختی اوج می‌گیرد از چه چیزهایی محافظت کنیم
  • مدیریت ناروانی‌ها، شروع‌های ناقص و نوسان سرعت گوینده
  • خودپایشی پایه: شنیدن خروجی خود هم‌زمان با شنیدن گوینده
بخش عملی:
  • تمرین‌های متمرکز بر یک راهبرد (پیش‌بینی، خوشه‌بندی)
  • تمرین همزمان درجه‌بندی‌شده با افزایش تدریجی سرعت و تراکم
  • دورهای کوتاه مشاهده همتا با بازخورد تک‌راهبردی
پ۷جلسه شبیه‌سازی‌شده: ترجمه شفاهی پیاپیفصل ۶ (چارچوب، نسخه پیاپی)

اهداف: اجرای ترجمه پیاپی در یک سناریوی حرفه‌ای واقع‌گرایانه از توجیه اولیه تا جمع‌بندی.

  • یک سناریوی واقع‌گرایانه پیاپی (نشست خبری، دیدار دوجانبه یا مراسم رسمی) در شرایط حرفه‌ای
  • رفتار حرفه‌ای در محیط: جای‌گیری، معرفی، و مدیریت رابطه با گوینده
  • اجراهای کامل پیاپی با یادداشت در برابر جمعِ همتایان با نقش‌های ساخت‌یافته مشاهده‌گر
  • بازخورد ساخت‌یافته بر اساس روبریک ساده عملکرد؛ ضبط همه اجراها
  • بازبینی هدایت‌شده: مقایسه برداشت شخصی با فایل ضبط‌شده
پ۸کنفرانس شبیه‌سازی‌شده: ترجمه شفاهی همزمان — و بررسی آمادگیفصل‌های ۶–۷ (چارچوب، با بیان مقدماتی)

اهداف: اجرای ترجمه همزمان در یک کنفرانس کوچک و تأیید آمادگی برای دوره اصلی.

  • کنفرانسی کوچک با دو تا سه سخنران با سبک، سرعت و لهجه متفاوت، با ترجمه همزمان و چرخش در کابین
  • کار تیمی در کابین: تحویل نوبت، نقش‌های پشتیبان و انضباط کنسول در شرایط زنده
  • آشنایی با روبریک شش‌بُعدی ارزشیابی دوره (دقت، کامل بودن، روانی، انسجام، سیاق، یادداشت‌برداری) در نسخه ساده‌شده
  • بازخورد ساخت‌یافته مدرس و همتایان برای همه اجراها
  • بررسی آمادگی فردی: نقاط قوت، اولویت‌های رشد و توصیه‌های آمادگی برای دوره اصلی
  • پل به دوره اصلی: بازخوانی همین مبانی در سطح پیشرفته و نقطه ورود فناوری
پودمان ۱: بازخوانی مبانی ترجمه شفاهی همایش (جلسات ۱–۸)بخش یکم کتاب درسی

بازخوانی پیشرفته و حرفه‌ایِ مبانی ترجمه شفاهی که کار سوادِ هوش مصنوعی و یکپارچه‌سازی فناوری در دوره بر آن بنا می‌شود. هم‌راستا با «طراحی مارپیچی» کتاب درسی، ابزارهای هوش مصنوعی در جلسات ۳ و ۷ حضور کوتاه و کاملاً چارچوب‌مند دارند — با قید صریح راستی‌آزمایی — پیش از آن‌که مبانی فنی آن‌ها در پودمان ۲ ساخته شود.

۱بازخوانی اصول بنیادین ترجمه شفاهی همایشفصل ۱

اهداف: تثبیت معیار حرفه‌ای که هر ادعای بعدی درباره توانایی هوش مصنوعی با آن سنجیده می‌شود.

  • ترجمه شفاهی به‌مثابه میانجی‌گری گفت‌وگویی و وابسته به بافت؛ وفاداری به‌معنای امانت به معنا و نیت ارتباطی، نه صورت زبانی
  • اصول بنیادین در ژرفای حرفه‌ای: وفاداری، انسجام و انطباق فرهنگی
  • تمایز معرفت‌شناختی میان ترجمه شفاهی راستین و شبیه‌سازی هوش مصنوعی از آن — چارچوب مقایسه‌ای محوری دوره
  • ارزش جایگزین‌ناپذیر مترجم انسانی در موقعیت‌های حساس، بیان‌شده به‌صورت توانایی‌های مشخص و نه دلداری کلی
  • مبانی شناختی: حافظه فعال، مهار توجه و مدیریت توجه زیر بار شناختی
بخش عملی:
  • تحلیل قطعه‌هایی با معنای موردمناقشه که در آن‌ها وفاداری به نیت و وفاداری به صورت از هم جدا می‌شوند
  • هم‌اندیشی: تثبیت معیار وفاداری که دوره از پودمان ۲ به بعد بر خروجی هوش مصنوعی اعمال می‌کند
۲شنیدن فعال و درک مطلب در موقعیت‌های پیچیدهفصل ۲

اهداف: پرورش توانایی‌های پیشرفته شنیدن و پردازش که سامانه‌های گفتاری فعلی هوش مصنوعی به‌طور اثبات‌پذیر فاقد آن‌اند.

  • مبانی روان‌زبان‌شناختی پردازش همزمان: هم‌کنشی پردازش بالا-به-پایین و پایین-به-بالا
  • راهبردهای درک مطلب در برابر سبک‌ها، سرعت‌ها و لهجه‌های گوناگون
  • مدیریت ابهام و یکپارچه‌سازی بی‌درنگ اطلاعات بافتی
  • دریافت نیت، ظرافت و علائم زبرزنجیری گوینده — تصریح برتری انسانی در درک
  • تاب‌آوری روانی و مدیریت استرس حین ترجمه
بخش عملی:
  • تمرین‌های تاب‌آوری درک مطلب: مواد لهجه‌دار، با کیفیت صوتی افت‌کرده و پرتراکم
  • تمرین ردگیری نیت: واژه‌های یکسان، معناهای متفاوت در بافت‌های متفاوت
۳شبکه‌های واژگانی چندزبانه و مدیریت اصطلاحاتفصل ۳

اهداف: ساختن آماده‌سازی اصطلاحاتیِ مفهومی و شبکه‌محور — بنیان روش‌شناختی همه کارهای اصطلاحاتی هوش مصنوعی‌یار در ادامه دوره.

  • نگاشت مفهومی و نظام‌های اصطلاحات حوزه‌محور: فهم حوزه، نه حفظ فهرست واژگان
  • روش‌های پیشرفته پژوهش اصطلاحاتی و شناسایی منابع معتبر
  • پایگاه‌ها و ابزارهای مدیریت اصطلاحات، سنّتی و هوش مصنوعی‌یار
  • مدیریت نوواژه‌ها، سرواژه‌ها و اصطلاحات نوپدید
  • انضباط راستی‌آزمایی: راستی‌آزمایی هر اصطلاح در برابر منابع معتبر — معیاری که بر همه اصطلاحات تولیدشده با هوش مصنوعی در ادامه دوره حاکم است
  • پیش‌نمایش چارچوب‌مند هوش مصنوعی (طراحی مارپیچی): نمایشی کوتاه و مقید به راستی‌آزمایی از پیش‌نویس‌سازی اصطلاحات با هوش مصنوعی، که در جلسه ۱۴ به‌طور کامل پرورده می‌شود
بخش عملی:
  • ساختن نقشه مفهومی و منبع اصطلاحاتی آغازین برای یک حوزه تخصصی
  • کارگاه راستی‌آزمایی: ردگیری اصطلاحات نامزد تا منابع معتبر
۴ترجمه شفاهی پیاپی: نظریه و عملفصل ۴

اهداف: تسلط بر ترجمه پیاپی پیشرفته با یادداشت‌برداری پیام‌محور و بازسازی ساختاری.

  • نظام‌های یادداشت‌برداری و علم شناختیِ بازنمایی نمادین
  • ترجمه پیاپی پیام‌محور: پرهیز از رفتار رونویسانه
  • تحلیل ساختاری و بازآرایی گفتمان مبدأ؛ مدیریت متن‌های بلند و آشفته
  • گردش‌کار کاغذی در برابر تبلت دیجیتال: چارچوب تصمیم ساخت‌یافته
  • سازوکارهای بازخورد و خوداصلاحی در اجرای پیاپی
بخش عملی:
  • تمرین پیشرفته پیاپی روی متن‌های پیچیده و طولانی، با ضبط
  • کلینیک یادداشت: عیب‌یابی فردی عادت‌های یادداشت‌برداری در برابر اصل پیام‌محوری
۵ترجمه شفاهی همزمان ۱: مبانی شناختیفصل ۵ (نیمه نخست)

اهداف: تثبیت معماری شناختی ترجمه همزمان در ژرفای حرفه‌ای.

  • بازخوانی دِکالاژ: مدیریت فاصله گوش-گفتار به‌عنوان متغیری حرفه‌ای — و بنیانی برای فهم تأخیر در ترجمه گفتاری هوش مصنوعی در ادامه دوره
  • مدل‌های تلاش ژیل: تلاش‌های شنیداری، تولید، حافظه و هماهنگی؛ اشباع و توالی‌های خطا
  • پیشرفت پنج‌مرحله‌ای سایه‌گویی به‌مثابه روش‌شناسی ساخت‌یافته تمرین
  • مدیریت استرس، تحمل خطا و اعتمادسازی در پردازش بی‌درنگ
  • تشخیص نیم‌رخ فردی توازن تلاش‌ها
بخش عملی:
  • خودتشخیصی بر پایه مدل تلاش‌ها با استفاده از اجرای ضبط‌شده همزمان
  • تمرین‌های هدفمند بر اساس ضعف تشخیص‌داده‌شده (حافظه‌بَر، تولیدبَر، هماهنگی)
۶ترجمه شفاهی همزمان ۲: راهبردهای محوری حرفه‌ایفصل ۵ (نیمه دوم)

اهداف: تسلط بر مجموعه راهبردهای ترجمه همزمان زنده در تراز حرفه‌ای.

  • راهبردهای پیش‌بینی: پیش‌بینی نحوی و گفتمانی
  • مدیریت نظام‌مند ناروانی‌ها، ترمیم‌ها و درنگ‌های گوینده
  • نگه‌داشت انسجام زبان مقصد زیر فشار زمانی
  • سلسله‌مراتب اولویت‌بندی محتوا: تصمیم‌های حذف اصولی زیر بار شناختی — چارچوبی که در مدیریت کانال‌های اطلاعاتی جلسه ۱۸ بازمی‌گردد
  • پایش کیفیت هم‌زمان با مدیریت بار شناختی
بخش عملی:
  • تمرین‌های جداسازی راهبرد و سپس ترجمه همزمان تلفیقی روی مواد دشوار
  • ممیزی حذف: مقایسه تصمیم‌های اولویت‌بندی با سلسله‌مراتب
۷کنفرانس شبیه‌سازی‌شده: سناریوهای واقع‌گرایانه ترجمه شفاهیفصل ۶

اهداف: به‌کارگیری همه شایستگی‌های پودمان ۱ در شبیه‌سازی واقع‌گرایانه با ساختار حرفه‌ای.

  • مبنای نظری شبیه‌سازی اصیل: یادگیری موقعیتی
  • طراحی کنفرانس شبیه‌سازی‌شده: ساختار جلسات، نقش‌ها و آداب حرفه‌ای
  • ماتریس تنوع گویندگان: مواجهه نظام‌مند با لهجه‌ها، سرعت‌ها و سبک‌های ارائه گوناگون
  • نظام ساخت‌یافته بازخورد مشاهده‌گر: هر شرکت‌کننده ترجمه می‌کند، مشاهده می‌کند و ارزیابی می‌کند
  • پروتکل ضبط برای خودارزیابی؛ و یک عنصر کوتاهِ چارچوب‌مندِ آماده‌سازی اصطلاحات با هوش مصنوعی، مقید به راستی‌آزمایی جلسه ۳
بخش عملی:
  • کنفرانس شبیه‌سازی‌شده چندساعته با بخش‌های پیاپی و همزمان
  • گزارش‌های ساخت‌یافته مشاهده‌گران به‌عنوان درون‌داد کار ارزشیابی جلسه ۸
۸ارزشیابی و تمرین تأملیفصل ۷

اهداف: استقرار روش‌شناسی ارزشیابی و چرخه تمرین تأملی که کل دوره بر آن تکیه دارد.

  • روبریک شش‌بُعدی کیفیت — دقت، کامل بودن، روانی، انسجام، سیاق، یادداشت‌برداری — در چهار سطح عملکرد
  • پروتکل ساخت‌یافته ضبط و بازپخش برای خودارزیابی
  • چرخه «کنشگر تأملی»: شواهد، تحلیل، هدف، اقدام — که در جلسه ۱۹ به‌صورت هوش مصنوعی‌یار گسترش می‌یابد
  • فن بازخورد همتا و نقد سازنده
  • هدف‌گذاری شواهدمحور؛ گشایش «دفتر رشد فردی» که تا کارپوشه پایانی ادامه می‌یابد
بخش عملی:
  • تحلیل روبریک‌محور ضبط‌های جلسه ۷
  • تدوین نخستین برنامه رشد شواهدمحور هر فراگیر
پودمان ۲: سواد انتقادی هوش مصنوعی (جلسات ۹–۱۲)بخش دوم کتاب درسی

هسته مفهومی و تحلیلی دوره: سامانه‌های زبانی هوش مصنوعی چگونه کار می‌کنند، کجا شکست می‌خورند، ادعاها درباره آن‌ها چگونه ارزیابی می‌شود، و کدام چارچوب اخلاقی بر استفاده حرفه‌ای از آن‌ها حاکم است. پودمان به‌عمد با اخلاق بسته می‌شود — لولای ورود به کار کاربردی پودمان ۳.

۹مبانی هوش مصنوعی برای مترجمان شفاهیفصل ۸

اهداف: ساختن فهمی فنی، دقیق و حرفه‌ای از سامانه‌های زبانی هوش مصنوعی از اصول اولیه.

  • یادگیری ماشین، شبکه‌های عصبی و مدل‌های زبانی بزرگ بدون پیش‌فرض دانش فنی
  • سازوکار مدل‌های زبانی: پیش‌آموزش، تنظیم دقیق و پیش‌بینی توکن بعدی — و چرا پیش‌بینی، فهم و دانش و داوری نیست
  • مبانی پردازش زبان طبیعی و تشخیص خودکار گفتار (ASR)
  • توهمِ مدل به‌مثابه ویژگی ساختاری پیش‌بینی توکن، نه اشکالی قابل‌رفع
  • واژگان حرفه‌ای ضدانسان‌انگاری: جایگزین‌های دقیق برای «هوش مصنوعی می‌فهمد / تصمیم گرفت / می‌داند» که در سراسر دوره به‌کار می‌رود
بخش عملی:
  • نمایش زنده و کاوش ساخت‌یافته مدل‌های زبانی روز روی وظایف مرتبط با ترجمه شفاهی
  • ممیزی انسان‌انگاری: بازنویسی جمله‌های تبلیغاتی و رسانه‌ای به زبان فنی دقیق
۱۰ترجمه گفتار به گفتار و سامانه‌های هوش مصنوعی بی‌درنگفصل ۹

اهداف: فهم فنی ترجمه گفتار به گفتار و ارزیابی آن در برابر شرایط حرفه‌ای.

  • معماری‌های آبشاری و سرتاسری ترجمه گفتار به گفتار (S2ST)؛ خطاها از کجا وارد و چگونه مرکب می‌شوند
  • ارزیابی سامانه‌های تجاری روز در برابر شرایط حرفه‌ای واقعی، نه نمایش‌های تبلیغاتی
  • محدودیت‌های تأخیر، دقت، حفظ صدا و پوشش زبانی
  • پنج مقوله نام‌گذاری‌شده شکست هوش مصنوعی — معنای کاربردشناختی، ارجاع فرهنگی، اصطلاح فنی، ترکیب خطای آبشاری، فروپاشی سیاق — به‌عنوان مرجع سراسر دوره
  • معرفی «شکاف نمایش-به‌کارگیری»؛ خطرها در حوزه‌های پزشکی، حقوقی و دیپلماتیک با مطالعه‌های موردی حرفه‌ای
بخش عملی:
  • شکارِ ساخت‌یافته خطا: آزمودن ابزارهای زنده S2ST در برابر پنج مقوله شکست
  • تحلیل مطالعه‌های موردی از شکست‌های مستند ترجمه هوش مصنوعی در محیط‌های حرفه‌ای
۱۱ارزیابی ادعاهای هوش مصنوعی: شواهد، سنجه‌ها و هیاهوفصل ۱۰ (شامل بخش ۱۰.۶)

اهداف: فراگیری روشی پایدار و همه‌منظوره برای ارزیابی مستقل ادعاهای عملکردی هوش مصنوعی.

  • چارچوب شش‌گامی ارزیابی هر ادعای عملکردی هوش مصنوعی: شرایط آزمون، خط پایه مقایسه، و آنچه ادعاها معمولاً پنهان می‌کنند
  • چرا سنجه‌های استاندارد (BLEU، WER، MOS، COMET) کیفیت حرفه‌ای ترجمه شفاهی را نمی‌سنجند
  • هفت الگوی هشداردهنده در ادعاها، هر یک با پرسش‌های روشنگر پیشنهادی
  • برداشت‌های نادرست عمومی و مشتریان درباره ترجمه هوش مصنوعی (بخش ۱۰.۶): پنج مورد رایج با تصحیح شواهدمحور
  • گفتارهای پاسخ حرفه‌ای: مترجم در نقش آموزگار آگاه بازار
  • شک‌گرایی متوازن به‌مثابه روش: نه فناوری‌هراسی، نه ساده‌باوری
بخش عملی:
  • کالبدشکافی ادعای فروشندگان: اعمال چارچوب شش‌گامی بر ادعاهای واقعی بازاریابی و پژوهشی
  • ایفای نقش: پاسخ به برداشت‌های نادرست مشتری با گفتارهای پاسخ
۱۲اخلاق هوش مصنوعی در ترجمه شفاهی: محرمانگی، شفاف‌سازی و هویت حرفه‌ایفصل ۱۱

اهداف: استقرار چارچوب اخلاقی حاکم بر همه گردش‌کارهای هوش مصنوعی‌یار در ادامه دوره.

  • محرمانگی و حفاظت از داده در سامانه‌های ابری هوش مصنوعی: چه محتوایی را می‌توان و چه محتوایی را نمی‌توان به ابزار بیرونی سپرد
  • چارچوب تصمیم‌گیری روندنمایی برای تصمیم‌های محرمانگی مرتبط با هوش مصنوعی
  • شفاف‌سازی با مشتری: چه زمانی رضایت لازم است و آستانه‌ها در مرحله آماده‌سازی و جلسه زنده چه تفاوتی دارند
  • سوگیری در سامانه‌های هوش مصنوعی: زبانی، فرهنگی و الگوریتمی
  • گسترش آیین‌نامه‌های AIIC و معادل‌ها به موقعیت‌هایی که برای آن‌ها نوشته نشده‌اند؛ مسئولیت و پاسخ‌گویی در کار هوش مصنوعی‌یار
  • هویت و داوری حرفه‌ای؛ گفت‌وگوی آگاهانه با مشتری درباره محدودیت‌های هوش مصنوعی
کار تأملی و کاربردی:
  • کلینیک سناریو: تصمیم‌های اخلاقی زیر فشار واقع‌گرایانه
  • پیکربندی حساب‌ها و ابزارهای شخصی هوش مصنوعی مطابق چارچوب حفاظت از داده — تنظیماتی که در همه کارهای پودمان ۳ استفاده می‌شود
پودمان ۳: تمرین حرفه‌ای یکپارچه با فناوری (جلسات ۱۳–۲۴)بخش سوم کتاب درسی

قلب کاربردی دوره، در دو حرکت: نخست گردش‌کار حرفه‌ای هوش مصنوعی‌یار در سراسر چرخه مأموریت (جلسات ۱۳–۱۹)، سپس موقعیت‌های از راه دور، ترکیبی و یکپارچه تمرین معاصر (جلسات ۲۰–۲۴)، با پایان‌بندیِ کنفرانس شبیه‌سازی‌شده دوروزه یکپارچه با فناوری. همه گردش‌کارها ذیل چارچوب اخلاقی جلسه ۱۲ و «اصل استفاده افزایشی» جلسه ۱۳ اجرا می‌شوند.

۱۳زیست‌بوم ابزارهای CAI: گردش‌کار یکپارچه در چرخه مأموریتفصل ۱۲

اهداف: مرور زیست‌بوم ترجمه شفاهی رایانه‌یار و استقرار چارچوب گردش‌کار کل پودمان.

  • چشم‌انداز ابزارهای CAI: سکوهای تخصصی اصطلاحات (InterpretBank، Digital Boothmate و همتایان)، نمایش متن ASR و قابلیت‌های هوش مصنوعیِ تعبیه‌شده در سکوهای RSI، همراه با ارزیابی مقایسه‌ای ابزارهای پیشرو
  • نقشه چرخه مأموریت: آماده‌سازی، پشتیبانی بی‌درنگ و تضمین کیفیت پس از مأموریت به‌مثابه یک گردش‌کار یکپارچه — نقشه راه پودمان
  • اصل استفاده افزایشی: ابزار هوش مصنوعی ظرفیت حرفه‌ای را گسترش می‌دهد اما هرگز جایگزین راستی‌آزمایی، داوری و پاسخ‌گویی نمی‌شود
  • معماری مدیریت داده و بازیابی اطلاعات برای مأموریت‌های حرفه‌ای
تمرین عملی:
  • نصب و پیکربندی مجموعه‌ابزار CAI دوره
  • ساخت نخستین پایگاه اصطلاحات مأموریت‌محور
  • تمرین ارزیابی ابزار با چارچوب ارزیابی ادعای جلسه ۱۱
۱۴آماده‌سازی با مدل‌های زبانی ۱: مهندسی پرامپتفصل ۱۳ (نیمه نخست)

اهداف: تسلط بر مهندسی پرامپت به‌مثابه مهارتی حرفه‌ای، مشخص و آموختنی برای آماده‌سازی مأموریت.

  • چارچوب پنج‌جزئی پرامپت: نقش، وظیفه، بافت، قیدها و قالب خروجی
  • پنج نوع پرامپت متناسب با وظایف آماده‌سازی: دستوری، اکتشافی، پالایش تکرارشونده، راستی‌آزمایی و تولید
  • پژوهش زمینه‌ای و پیش‌نویس‌سازی واژه‌نامه با کمک مدل زبانی — به‌مثابه ضریب‌افزای تخصص موجود، نه جایگزین آن
  • روال ساخت‌یافته ممیزی برای راستی‌آزمایی اصطلاحات تولیدشده با هوش مصنوعی در برابر منابع معتبر (در ادامه انضباط جلسه ۳)
  • الگوهای خطا در خروجی اصطلاحاتی مدل‌های زبانی و شیوه شکار آن‌ها
تمرین‌های عملی:
  • کارگاه طراحی پرامپت روی وظایف واقعی آماده‌سازی
  • ساخت واژه‌نامه دوزبانه با کمک مدل زبانی و سپس ممیزی آن در برابر منابع معتبر حوزه
  • مسابقه شکار خطا: یافتن و اصلاح خطاهای کاشته‌شده و طبیعی مدل
۱۵آماده‌سازی با مدل‌های زبانی ۲: گردش‌کارهای مبتنی بر RAGفصل ۱۳ (نیمه دوم)

اهداف: استفاده از «تولید تقویت‌شده با بازیابی» برای مهار کمک هوش مصنوعی در اسناد خودِ مأموریت.

  • تولید تقویت‌شده با بازیابی (RAG): زمین‌گیرکردن خروجی در اسناد مأموریت چه چیزی را در توان ابزار و در شیوه راستی‌آزمایی تغییر می‌دهد
  • ساخت پایگاه دانش مأموریت از اسناد کنفرانس با ابزارهایی مانند NotebookLM
  • تولید مواد مطالعاتی هوش مصنوعی‌یار: خلاصه توجیهی، مجموعه پرسش و اصطلاح در بافت
  • پروتکل سه‌جزئی راستی‌آزمایی: بررسی ارجاع، بررسی درستی، بررسی کامل بودن
  • تمایز فنی «توهم» و «خطای ترکیب» و پیامدهای عملی آن برای وارسی مواد مطالعاتی پیش از استفاده
کار عملی:
  • ساخت پایگاه دانش RAG برای یک مأموریت فرضی از یک مجموعه سند واقعی
  • تولید و سپس راستی‌آزمایی نظام‌مند مواد مطالعاتی با پروتکل سه‌جزئی
  • شکار خلأ و نادرستی در خلاصه‌های تولیدشده با هوش مصنوعی
۱۶ساخت پایگاه‌های اصطلاحات و منابع مشارکتیفصل ۱۴

اهداف: طراحی زیرساخت اصطلاحاتی حرفه‌ای و اشتراک‌پذیر.

  • طراحی میدان‌به‌میدان پایگاه: میدان‌های الزامی، توصیه‌شده و تیمی
  • یکپارچه‌سازی با سکوهای CAI و گردش‌کار کابین
  • پروتکل‌های نگه‌داشت مشارکتی برای تیم‌های چندمترجمه؛ همکاری با خبرگان حوزه
  • مدیریت یکدستی میان زبان مبدأ و مقصد
  • شناسایی خلأها و بررسی سازگاری میان‌پایگاهی با کمک هوش مصنوعی
کار پروژه‌ای:
  • ساخت پایگاه اصطلاحات جامع برای یک حوزه تخصصی (تکلیف ارزشیابی‌شونده)
  • تدوین روال‌های نگه‌داشت تیمی و آزمودن یک چرخه به‌روزرسانی مشارکتی
۱۷راهبردهای پژوهش برای مأموریت‌های تخصصیفصل ۱۵

اهداف: تولید آماده‌سازی باکیفیت در چارچوب محدودیت‌های زمانی واقعی.

  • سلسله‌مراتب پنج‌لایه منابع: از اسناد دست‌اول سازمانی تا محتوای وب راستی‌آزمایی‌نشده
  • قیف چهارمرحله‌ای و زمان‌بندی‌شده پژوهش: دامنه‌گذاری، گردآوری، ترکیب و تثبیت
  • سنجش کیفیت و اعتبار اطلاعات؛ ساختن چارچوب مفهومی از دل پژوهش
  • ترکیب هوش مصنوعی‌یار زیر نظارت انتقادی؛ مستندسازی پژوهش برای استفاده مجدد
  • داوری حرفه‌ای در مرز: چه زمانی نپذیرفتن مأموریت انتخاب مسئولانه است
مطالعه موردی عملی:
  • آماده‌سازی عمیق و زمان‌بندی‌شده برای یک مأموریت فنی پیچیده (پرونده پژوهشی ارزشیابی‌شونده)
  • ممیزی پرونده حاصل بر اساس سلسله‌مراتب منابع
۱۸سامانه‌های پشتیبانی بی‌درنگ حین ترجمه شفاهیفصل ۱۶

اهداف: مدیریت پشتیبانی CAI و ASR در ترجمه زنده بدون گران‌باری شناختی.

  • انضباط راه‌اندازی و آزمایش سامانه‌ها پیش از مأموریت
  • سلسله‌مراتب شش‌سطحی توجه به کانال‌های اطلاعاتی: کدام کانال توجه پیوسته، هدفمند یا پیرامونی می‌گیرد
  • پروتکل‌های راستی‌آزمایی اعداد و تأیید کلیدواژه با پشتیبانی ASR
  • مدیریت چند منبع اطلاعاتی با پاسداشت توجه اصلی ترجمه (در ادامه سلسله‌مراتب اولویت‌بندی جلسه ۶)
  • پروتکل تمرین‌شده اقتضایی برای خرابی فنی: خرابی ابزار هرگز نباید به خرابی ترجمه بدل شود
  • هماهنگی کابین با فناوری: نقش‌های هم‌کابین و قراردادهای علامتی
تمرین‌های شبیه‌سازی:
  • ترجمه همزمان با پشتیبانی یکپارچه CAI، شامل خرابی‌های صحنه‌سازی‌شده ابزار
  • تمرین گذار میان ترجمه با پشتیبانی و بدون پشتیبانی
۱۹تضمین کیفیت پس از مأموریت و بهبود مستمرفصل ۱۷

اهداف: گسترش چرخه تأملی جلسه ۸ به نظامی هوش مصنوعی‌یار برای بهبود در مقیاس یک عمر حرفه‌ای.

  • بازبینی نظام‌مند ضبط‌ها و شناسایی الگوهای خطا
  • تحلیل خروجی با کمک هوش مصنوعی: تبدیل گفتار خود به متن برای بازبینی ساخت‌یافته
  • تجمیع الگوها میان‌جلسه‌ای: آشکارسازی الگوهای تکرارشونده‌ای که هیچ بازبینی تک‌جلسه‌ای نمی‌بیند
  • پروتکل‌های بازخورد مشارکتی و ارزیابی همتا
  • دفترهای بهبود مستمر و برنامه‌ریزی رشد شواهدمحور — تکمیل گردش‌کار چرخه مأموریت جلسات ۱۳–۱۸
تدوین کارپوشه:
  • برپایی بایگانی ضبط و نظام تحلیل شخصی هر فراگیر
  • بازبینی هوش مصنوعی‌یار یکی از ضبط‌های پودمان ۱ یا ۳؛ به‌روزرسانی دفتر رشد جلسه ۸
۲۰ترجمه شفاهی همزمان از راه دور ۱: سکوها، محیط‌ها و شناختفصل ۱۸ (نظری)

اهداف: فهم معماری سکوهای RSI و اقتضائات متمایز کار از راه دور.

  • معماری سکوهای RSI و الزامات فنی؛ تحلیل مقایسه‌ای سکوهای اصلی
  • استودیوی خانگی حرفه‌ای: اجزایی که مستقیماً در اختیار مترجم است
  • کیفیت صدا و اثر آن بر درک و خروجی؛ استانداردهای مرتبط ISO در عمل
  • تفاوت بار شناختی و اقتضائات روانی ترجمه از راه دور با کار حضوری — فراتر از خود فناوری
  • ملاحظات حرفه‌ای و قراردادی ویژه مأموریت‌های از راه دور
کار کاربردی:
  • کارگاه مقایسه سکوها در برابر الزامات حرفه‌ای
  • ممیزی استودیوی خانگی: هر فراگیر وضعیت خود را ارزیابی و برنامه ارتقا تدوین می‌کند
۲۱ترجمه شفاهی همزمان از راه دور ۲: کارگاه عملی سکوهافصل ۱۸ (کارگاه)

اهداف: کار با سکوهای RSI در تراز حرفه‌ای و در شرایط واقع‌گرایانه.

  • پیکربندی سکوها، زنجیره صوتی و کانال‌های پشتیبان
  • تمرین ممتد ترجمه همزمان از طریق سکو با تحویل نوبت به هم‌کابین راه دور
  • عیب‌یابی مشکلات اتصال، صدا و کنسول زیر فشار زمانی
  • مدیریت شرایط اقتضایی در مأموریت‌های زنده از راه دور
  • قراردادهای ارتباطی با هم‌کابین در محیط از راه دور
آموزش عملی:
  • چرخه کامل تمرین RSI: راه‌اندازی، تست صدا، بلوک‌های ترجمه زنده، تحویل نوبت و جمع‌بندی
  • تمرین تزریق خطا: بروز مشکلات فنی صحنه‌سازی‌شده و حل زنده آن‌ها
۲۲سناریوهای ترجمه شفاهی ترکیبی و چندوجهیفصل ۱۹

اهداف: تسلط بر چالش‌های هماهنگی محیط‌های آمیخته حضوری/از راه دور.

  • موقعیت‌های ترکیبی: هم‌نشینی شرکت‌کنندگان حضوری و راه دور، و چرایی دشوارتر بودن آن از هر دو حالت خالص
  • پیکربندی‌های پرریسک نوبت‌گیری: چارچوب ساخت‌یافته ارزیابی ریسک برای چیدمان‌های رایج ترکیبی
  • دیده‌شدن، ارتباط غیرکلامی و ایجاد ارتباط از میان کانال‌های واسطه‌مند
  • حفظ وفاداری به گوینده و لحن در بافت‌های فناوری‌واسط
  • دسترس‌پذیری و شمول: هماهنگی با مترجمان زبان اشاره و ارائه‌دهندگان زیرنویس
تمرین‌های شبیه‌سازی:
  • شبیه‌سازی کنفرانس ترکیبی بزرگ با شرایط فنی متغیر
  • تحلیل رخدادهای نوبت‌گیری با چارچوب ریسک
۲۳کنفرانس شبیه‌سازی‌شده یکپارچه با فناوری — روز اولفصل ۲۰ (نیمه نخست)

اهداف: هم‌نهاد کردن همه شایستگی‌های دوره تا این‌جا در شبیه‌سازی توزیع‌شده و یکپارچه با فناوری.

  • شبیه‌سازی کنفرانس چندمحلی از راه دور/ترکیبی با تشدید تدریجی یکپارچگی فناوری در طول روز
  • ترجمه همزمان میان محل‌های توزیع‌شده با پشتیبانی کامل CAI، پایگاه اصطلاحات و ASR
  • پروتکل‌های تعامل حرفه‌ای: ارتباط با مشتری، هم‌کابین و کارکنان پشتیبانی فنی در شرایط زنده و پیش‌بینی‌ناپذیر
  • عیب‌یابی فنی زنده با پروتکل اقتضایی جلسه ۱۸
  • ثبت و ضبط کامل برای جمع‌بندی روز دوم
۲۴کنفرانس شبیه‌سازی‌شده یکپارچه با فناوری — روز دوم و جمع‌بندی نهاییفصل ۲۰ (نیمه دوم)

اهداف: تکمیل شبیه‌سازی و تبدیل کل کارنامه آن به رشد حرفه‌ای.

  • بخش پیاپی توزیع‌شده: شایستگی‌های پیاپی در شرایط از راه دور و ترکیبی
  • جمع‌بندی چهارلایه پایانی: کیفیت ترجمه، اثربخشی هوش مصنوعی و فناوری، تعامل حرفه‌ای، و رشد فردی
  • بازپخش و تحلیل ضبط‌های روز اول و دوم در برابر روبریک شش‌بُعدی
  • تأمل درباره کمک هوش مصنوعی: کجا واقعاً یاری کرد، کجا مزاحم شد، و «اصل استفاده افزایشی» در عمل چه شکلی داشت
  • واریز کل شواهد به دفترهای بهبود — ماده اصلی کارپوشه پایانی؛ پایان پودمان
پودمان ۴: حرفهتخصص‌گرایی، راهبرد و آینده (جلسات ۲۵–۳۰) — بخش چهارم کتاب درسی

از شایستگی تا حرفه: بازار ترجمه شفاهی انسانی، تخصص‌گرایی، توسعه کسب‌وکار، آینده‌های محتمل حرفه، و کارپوشه پایانی که کل دوره در آن یکپارچه و ارزشیابی می‌شود.

۲۵بازار ترجمه شفاهی انسانی: بخش‌بندی، پایداری و جایگاه‌یابیفصل ۲۱

اهداف: تحلیل دقیق بازار ترجمه شفاهی به‌عنوان بنیان راهبرد شغلی.

  • چشم‌انداز تاریخی: حرفه چگونه از گذارهای فناورانه پیشین عبور کرد و این کارنامه چه چیزی را پیش‌بینی می‌کند و چه چیزی را نه
  • چارچوب بخش‌بندی سه‌لایه: بخش‌های محافظت‌شده، تحت‌فشار و در معرضِ هوش مصنوعی
  • پارادایم «به‌قدر کافی خوب» و آثار واقعی آن بر لایه در معرض
  • شواهد صنعت: خوانش انتقادی گزارش‌های بازار (ELIS، NIMDZI و همتایان)
  • پایداری شغلی و جایگاه‌یابی راهبردی در لایه‌های محافظت‌شده و تحت‌فشار
بحث و کار کاربردی:
  • تمرین نقشه بازار: جانمایی بازارهای محلی و هدف در سه لایه
  • میزگرد اختیاری میهمان: مترجمان شاغل درباره عبور از تحول فناورانه
۲۶ترجمه شفاهی در حوزه‌های تخصصی (گرایش‌های چرخشی)فصل ۲۲

اهداف: ژرفایابی در یک حوزه اولویت‌دار با توجه صریح به چرایی مقاومت آن در برابر جایگزینی هوش مصنوعی.

  • گرایش‌های چرخشی به انتخاب گروه یا مؤسسه — گزینه الف: ترجمه حقوقی و دادگاهی (زبان آیینی و رویه‌ای، الزامات وفاداری، شهادت حساس، فناوری ثبت و مستندسازی)؛ گزینه ب: ترجمه پزشکی و سلامت (بافت تشخیصی و درمانی، ظرافت ارتباط بیمار-درمانگر، ریسک و مستندسازی پزشکی-حقوقی)؛ گزینه ج: ترجمه دیپلماتیک و تجاری (زبان مذاکره، تشریفات، مفاهیم مالی، بی‌طرفی)؛ گزینه د: ترجمه علمی و فنی (اصطلاحات نوشونده، عدم قطعیت و اجماع علمی، الزامات دقت)
  • برای هر گرایش: نیم‌رخ متمایز اصطلاحاتی، وفاداری و اخلاقی آن حوزه
  • برای هر گرایش: دلایل مشخص مقاومت حوزه در برابر جایگزینی هوش مصنوعی، با تحلیل یک سناریوی مشخص که در آن داوری هوش مصنوعی امروز شکست می‌خورد
  • آماده‌سازی حوزه با گردش‌کار کامل پودمان ۳
کار تخصصی گرایش:
  • تمرین ترجمه ویژه گرایش با مواد تخصصی همان حوزه
  • تحلیل سناریوی حوزه: دقیقاً کجا و چرا داوری انسانی تعیین‌کننده بود
۲۷حرفه‌ورزی و توسعه کسب‌وکارفصل ۲۳

اهداف: تبدیل تحلیل بازار و تخصص به یک فعالیت حرفه‌ای پایدار.

  • بیانیه جایگاه‌یابی حرفه‌ای پنج‌جزئی، ساخته‌شده از شواهد گردآمده در طول دوره
  • مقایسه مدل‌های درآمدی: آزادکار، آژانسی، سازمانی و ترکیبی
  • نرخ‌گذاری با پیوند صریح به لایه بازار و عمق تخصص
  • ساختن شبکه حرفه‌ای، اعتبار و رابطه با مشتری؛ بیان ارزش پیشنهادی (با گفتارهای پاسخ جلسه ۱۱ در گفت‌وگو با مشتری)
  • توسعه حرفه‌ای مستمر، اخلاق حرفه‌ای و کنشگری صنفی
برنامه‌ریزی حرفه‌ای:
  • تدوین بیانیه جایگاه‌یابی هر فراگیر (جزء کارپوشه)
  • کارگاه سناریوهای نرخ در لایه‌ها و تخصص‌های مختلف
۲۸روندهای نوظهور و سناریوهای آیندهفصل ۲۴

اهداف: جایگزینی پیش‌گویی با برنامه‌ریزی سناریومحور به‌عنوان رویکرد حرفه‌ای به آینده نامعلوم.

  • روش‌شناسی برنامه‌ریزی سناریو: چرا ماتریس چهارسناریویی بر یک پیش‌بینی مطمئن برتری دارد
  • دو عدم قطعیت بحرانی: مسیر توانمندی هوش مصنوعی و کیفیت پاسخ بازار و نهاد تنظیم‌گر
  • چهار سناریوی حاصل و راهبردهای تطبیقی ویژه هر سناریو
  • چارچوب پایش: کدام نشانه‌های توانمندی هوش مصنوعی اهمیت دارند و چگونه بدون هوشیاری تمام‌وقت رصد شوند
  • فناوری‌های در افق و پیامدهای حرفه‌ای محتمل آن‌ها
کارگاه:
  • ساخت برنامه تطبیقی چهارسناریویی شخصی (جزء کارپوشه)
  • طراحی «دیده‌بان نشانه‌ها»: برنامه پایش مشخص هر فراگیر
۲۹پروژه پایانی ۱: گردآوری کارپوشه حرفه‌ای یکپارچهفصل ۲۵ (جلسه نخست)

اهداف: گردآوری کل شواهد دوره در یک کارپوشه حرفه‌ای واحد.

  • چارچوب کارپوشه پایانی و پنج منش حرفه‌ای: شک‌گرایی متوازن، عمل شواهدمحور، حرفه‌ای‌گری اخلاقی، تطبیق مستمر و کنشگری صنفی
  • خوشه‌های شواهد به تفکیک پودمان: خودارزیابی‌های روبریک و ضبط‌ها (پودمان ۱)، کارهای ارزیابی ادعا و اخلاق (پودمان ۲)، پایگاه اصطلاحات، مواد RAG، پرونده پژوهشی و کارنامه کنفرانس شبیه‌سازی‌شده (پودمان ۳)، بیانیه جایگاه‌یابی و برنامه سناریو (پودمان ۴)
  • گزینش، حاشیه‌نویسی و پیوند دادن شواهد به منش‌ها
  • تدوین پیش‌نویس کارپوشه با مشاوره مدرس
کار کارگاهی:
  • گردآوری و حاشیه‌نویسی کارپوشه زیر نظر مدرس
  • تبادل بازبینی همتا روی پیش‌نویس کارپوشه‌ها
۳۰پروژه پایانی ۲: ارائه کارپوشه و جمع‌بندی دورهفصل ۲۵ (جلسه دوم)

اهداف: ارائه، دفاع و پایان: ارزشیابی جامع دوره و بدرقه حرفه‌ای.

  • ارائه‌های فردی کارپوشه با پرسشگری ساخت‌یافته همتایان و مدرس
  • ارزشیابی یکپارچه نهایی بر پایه روبریک شش‌بُعدی و پنج منش حرفه‌ای
  • جمع‌بندی دوره: بازگویی استدلال «شک‌گرایی متوازن» با شواهد خودِ فراگیران
  • تعهدات حرفه‌ای و برنامه‌های توسعه پس از دوره
  • ارزیابی برنامه و مسیرهای دانش‌آموختگی

ارزشیابی دوره

  • پودمان صفر: بررسی آمادگی به‌صورت قبول/مردود در جلسه پ۸، بر پایه عملکرد در هر دو جلسه شبیه‌سازی‌شده و بر اساس نسخه ساده‌شده روبریک ارزشیابی دوره.
  • مشارکت و کار عملی هفتگی: ۲۰٪.
  • تکالیف گردش‌کار فناورانه (پایگاه اصطلاحات، مواد مطالعاتی مبتنی بر RAG، پرونده پژوهشی): ۲۵٪.
  • عملکرد در کنفرانس شبیه‌سازی‌شده یکپارچه، جلسات ۲۳–۲۴: ۲۵٪.
  • کارپوشه حرفه‌ای پایانی و ارائه آن، جلسات ۲۹–۳۰: ۳۰٪.

ابزارها و تجهیزات

  • لپ‌تاپ شخصی — الزامی در همه جلسات.
  • هدست باکیفیت.
  • دسترسی به سکوی CAI/اصطلاحات (راهنمایی در طول دوره).
  • حساب کاربری مدل زبانی (ChatGPT / Claude) — پیکربندی امن در جلسه ۱۲.
  • ابزار RAG مانند NotebookLM — آموزش در جلسه ۱۵.
  • محیط کلاس آنلاین: BigBlueButton (BBB) — لینک پس از ثبت‌نام ارسال می‌شود.
مدرس دوره
دکتر نصیر شفیع‌پور مقدم

دکتر نصیر شفیع‌پور مقدم

زبانشناس کاربردی · مترجم شفاهی · بنیان‌گذار مدرسه ترجمه شفاهی واکه · مؤلف کتاب درسی دوره

دکتر شفیع‌پور مقدم دانش‌آموخته زبانشناسی کاربردی با بیش از دو دهه سابقه تدریس در دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی، و مترجم شفاهی باسابقه در همایش‌های ملی و بین‌المللی است. او در سال ۱۳۹۹ مدرسه ترجمه شفاهی واکه را با هدف تربیت مترجم شفاهی در سطح استانداردهای بین‌المللی بنیان نهاد و تاکنون ۲۲ دوره تربیت مترجم شفاهی را برگزار کرده است. دوره بیست‌وسوم برای نخستین بار بر پایه کتاب درسی اختصاصی «ترجمه شفاهی همایش در عصر هوش مصنوعی» — که تألیف ایشان است — تدریس می‌شود.

۷ شهریور ۱۴۰۴شروع پودمان صفر
۴ مهر ۱۴۰۴شروع دوره اصلی
شنبه‌ها ۱۷–۲۰:۳۰آنلاین در BBB
۱۲ دی ۱۴۰۴پایان دوره
پرسش‌های پرتکرار

هر آنچه پیش از ثبت‌نام باید بدانید

اگر قبلاً دوره ترجمه شفاهی نگذرانده باشم، می‌توانم شرکت کنم؟

بله. پودمان پیش‌نیاز ۸ جلسه‌ای (۴ هفته، از ۷ تا ۲۸ شهریور ۱۴۰۴، شنبه‌ها ۱۷:۰۰–۲۰:۳۰) مبانی ترجمه پیاپی و همزمان، یادداشت‌برداری، کار در کابین و دو جلسه شبیه‌سازی‌شده را پوشش می‌دهد و با «بررسی آمادگی» شما را به جلسه ۱ دوره اصلی می‌رساند. شهریه: ۹ میلیون تومان (نقد یا اقساط).

دانش‌آموختگان دوره‌های تربیت مترجم شفاهی واکه از کجا وارد دوره می‌شوند؟

دانش‌آموختگان دوره‌های تربیت مترجم شفاهی واکه نیازی به پودمان صفر و پودمان ۱ ندارند و از جلسه ۹ (ابتدای پودمان ۲ — سواد انتقادی هوش مصنوعی، ۲ آبان ۱۴۰۴) وارد دوره می‌شوند. شهریه: ۸ میلیون تومان.

جلسات چگونه برگزار می‌شود؟

هر شنبه از ساعت ۱۷:۰۰ تا ۲۰:۳۰ — دو جلسه ۱:۴۵ دقیقه‌ای پشت سر هم با استراحت کوتاه — به‌صورت آنلاین در محیط BigBlueButton (BBB). تقویم: پودمان صفر از ۷ شهریور، دوره اصلی از ۴ مهر، پایان دوره ۱۲ دی ۱۴۰۴.

شرایط پرداخت اقساط چیست؟

پرداخت هم به‌صورت نقد و هم اقساط امکان‌پذیر است. 🔶 جزئیات اقساط را این‌جا تکمیل کنید یا از طریق دکمه ثبت‌نام با تیم واکه در ارتباط باشید.

برای بخش‌های فناوری چه تجهیزاتی نیاز دارم؟

لپ‌تاپ شخصی (الزامی در همه جلسات) و هدست باکیفیت. نصب ابزارهای CAI، حساب RAG و پیکربندی امن مدل زبانی در طول دوره آموزش داده می‌شود.

تفاوت دوره ۲۳ با دوره‌های قبلی واکه چیست؟

دوره ۲۳ نخستین دوره‌ای است که بر پایه کتاب درسی اختصاصی ۲۵ فصلی «ترجمه شفاهی همایش در عصر هوش مصنوعی» تدریس می‌شود. سواد انتقادی هوش مصنوعی، گردش‌کارهای CAI/RAG و ترجمه از راه دور برای نخستین بار در یک برنامه منسجم و مبتنی بر کتاب درسی گرد آمده‌اند.

صندلی شما در دوره ۲۳ منتظر است

ظرفیت دوره برای حفظ کیفیت تمرین‌های عملی و بازخورد فردی محدود است. همین امروز جای خود را قطعی کنید.

ثبت‌نام در بیست‌وسومین دوره

پشتیبانی
شبـــــانه روزی

مدرسه ترجمه شفاهی واکه

دوره های
آنلاین